Ölümde ölenin yakınları; ağır bedensel zararda ise zarar görenle güçlü kişisel bağı bulunan yakınlar uygun manevi tazminat isteyebilir. Her yaralanma yakınlara bağımsız hak vermez. Yaralanmanın ağırlığı, kalıcı etkisi ve yakın üzerindeki ciddi ruhsal sonuçlar birlikte değerlendirilir.
Kim yakın sayılır?#
TBK m.56 yalnız mirasçıları saymaz. Eş, çocuk ve anne-babanın yanında fiili aile bağı bulunan kişi de somut yakınlığı kanıtlayabilir. Üvey akrabalık tek başına ret nedeni değildir; gerçek ilişki araştırılır.
Ağır bedensel zarar nedir?#
Kalıcı ve önemli maluliyet, uzun yoğun bakım, yaşam işlevlerinin ciddi kaybı veya yakınların hayat düzenini kökten etkileyen sonuçlar ağır zarar göstergesi olabilir. Sabit bir maluliyet oranı yoktur.
Miktar nasıl belirlenir?#
Hakim; olayın ağırlığı, kusur, tarafların sosyal-ekonomik durumu, paranın alım gücü ve hakkaniyeti değerlendirir. Manevi tazminat ceza veya zenginleşme aracı değildir; duyulan acının kısmen giderilmesini hedefler. Zorunlu trafik sigortası kural olarak manevi zararı karşılamaz; ihtiyari poliçe kontrol edilir.
Örnek#
Kazazede kalıcı biçimde yatağa bağımlı kalmış ve eşi günlük bakımın tamamını üstlenmişse eşin doğrudan ruhsal ve yaşam düzeni zararı incelenir. Kısa sürede iyileşen basit yaralanmada aynı sonuç çıkmayabilir.
Okuyucu için yapılacaklar listesi#
- Sağlık raporları ve kalıcı etkileri belgeleyin.
- Yakınlık ve birlikte yaşam delillerini toplayın.
- Ruhsal tedavi kayıtlarını saklayın.
- Kusur oranlarını inceleyin.
- Talebi işleten, sürücü ve poliçe kapsamına göre yöneltin.
Güncel ve doğrudan ilgili kararlar#
Yargıtay 17. Hukuk Dairesi, E.2014/15900, K.2017/386, 23.01.2017#
Üvey babanın sırf hukuki sıfatı nedeniyle talebi reddedilmişti. Daire, fiili yakınlığın ve yaralanmanın ağır olup olmadığının araştırılmasını istedi. Alt sorun, üvey yakının talep hakkıdır. Tam metin
Yargıtay 17. Hukuk Dairesi, E.2014/10228, K.2016/10383, 10.11.2016#
Ağır bedensel zarar nedeniyle yakının manevi tazminat talebi, olay tarihinde yürürlükteki hükümler ve zarar niteliği üzerinden değerlendirildi. Alt sorun, zaman bakımından uygulanacak hukuk ve yakın hakkıdır. Tam metin
Yargıtay 21. Hukuk Dairesi, E.2015/9791, K.2015/12469, 01.06.2015#
İş kazasında yaralanan kişinin eşi ve çocuklarının talebinde, yakınlık ile ağır bedensel zarar koşullarının ayrı ayrı incelenmesi gerektiği belirtildi. Alt sorun, iki koşulun birlikte aranmasıdır. Tam metin
Kararların soruya verdiği net cevap#
Yakının manevi tazminat hakkı yalnız akrabalık belgesinden doğmaz. Gerçek yakınlık ve yaralanmanın ağır niteliği kanıtlanırsa eş, anne-baba, çocuk veya fiili yakın talepte bulunabilir.
Sık sorulan sorular#
Kardeş manevi tazminat isteyebilir mi?#
Ölüm veya ağır bedensel zarar ile güçlü fiili yakınlığı kanıtlarsa isteyebilir.
Sigorta şirketi manevi tazminat öder mi?#
Zorunlu trafik poliçesi kural olarak karşılamaz; ihtiyari mali sorumluluk poliçesindeki teminat ayrıca incelenir.
İlgili yazılara iç bağlantılar#
Kaynakça#
- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.56
- Yargıtay 17. HD, E.2014/15900, K.2017/386
- Yargıtay 17. HD, E.2014/10228, K.2016/10383
- Yargıtay 21. HD, E.2015/9791, K.2015/12469
Bu metin genel hukuki bilgi amacıyla hazırlanmıştır. Somut uyuşmazlığın özellikleri, süreler ve başvuru yolu ayrıca değerlendirilmelidir.