Motorlu araç kazasından doğan maddi zararlar kural olarak zararın ve sorumlunun öğrenilmesinden itibaren iki yıl, her durumda kaza tarihinden itibaren on yıl içinde istenir. Fiil daha uzun ceza zamanaşımına tabi bir suç oluşturuyorsa bu uzun süre maddi tazminat bakımından da uygulanabilir.
Süre ne zaman başlar?#
KTK m.109 öğrenme ve olay tarihini ayırır. Bedensel zararın kapsamı sonradan belirginleşiyorsa öğrenme tarihi tartışılabilir; ancak zarar bilindiği halde yalnız hesap raporunun beklenmesi her zaman süreyi ertelemez.
Uzamış ceza zamanaşımı için ceza davası şart mı?#
Hayır. Hukuk hakimi fiilin suç niteliğini tazminat süresi bakımından değerlendirebilir. Ceza davası açılmaması, şikayetçi olunmaması veya ceza davasına katılmama uzun sürenin uygulanmasını tek başına engellemez.
Örnek#
Yaralanmalı kaza 2020’de olmuş ve fiil sekiz yıllık ceza zamanaşımına tabi ise, iki yıllık genel süre geçmiş olsa bile somut koşullarda sekiz yıllık süre uygulanabilir. Yine de son güne kadar beklemek ciddi ispat ve usul riski taşır.
Okuyucu için yapılacaklar listesi#
- Kaza, zarar ve sorumluyu öğrenme tarihlerini kaydedin.
- Fiilin ceza hukuku niteliğini belirleyin.
- Sigortaya başvuru ve ödeme tarihlerini saklayın.
- Kısmi ödeme veya ikrarın süreye etkisini inceleyin.
- Her davalı yönünden süreyi ayrı değerlendirin.
Güncel ve doğrudan ilgili kararlar#
Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, E.2011/5239, K.2011/6483, 06.06.2011#
Yaralanmalı kazada sekiz yıllık ceza zamanaşımı dolmadan açılan dava süre yönünden reddedilmişti. Daire kararı bozdu. Alt sorun, taksirle yaralamada uzun süredir. Tam metin
Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, E.2011/7437, K.2011/7258, 21.06.2011#
Ölümlü kazada iki yıl yerine fiile bağlı 15 yıllık ceza zamanaşımı uygulandı. Alt sorun, ölüm halinde uzun süredir. Tam metin
Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, E.2002/9658, K.2002/14127, 16.12.2002#
Ceza davasına katılmayan zarar görenin de uzamış süreden yararlanabileceği belirtildi. Alt sorun, ceza yargılamasına katılımın gerekli olmamasıdır. Tam metin
Kararların soruya verdiği net cevap#
İki ve on yıllık temel süreler başlangıçtır. Kaza aynı zamanda suçsa daha uzun ceza zamanaşımı uygulanabilir ve bunun için ceza davasına katılmak şart değildir.
Sık sorulan sorular#
Sigortaya başvuru süreyi durdurur mu?#
Başvurunun ve sigortacının cevabının KTK ile genel hükümlerdeki etkisi somut tarihler üzerinden hesaplanmalıdır.
Manevi tazminatta da aynı süre mi?#
Talebin hukuki dayanağı ve davalı sıfatına göre ayrıca değerlendirme gerekir; uzamış süre gündeme gelebilir.
İlgili yazılara iç bağlantılar#
Kaynakça#
- 2918 sayılı Kanun m.109
- Yargıtay 4. HD, E.2011/5239, K.2011/6483
- Yargıtay 4. HD, E.2011/7437, K.2011/7258
- Yargıtay 4. HD, E.2002/9658, K.2002/14127
Bu metin genel hukuki bilgi amacıyla hazırlanmıştır. Somut uyuşmazlığın özellikleri, süreler ve başvuru yolu ayrıca değerlendirilmelidir.