Uyuşturucunun miktarı tek başına ticaret suçunu belirlemez ve kanunda sabit bir gram sınırı yoktur. Maddenin türü ve miktarı; paketleme, hassas terazi, satışa ilişkin mesaj veya para hareketi, başkasına verme, bulundurma yeri, kişinin kullanım alışkanlığı ve tüm dosya delilleriyle birlikte değerlendirilir.
TCK 188 ve TCK 191 arasındaki temel fark#
TCK m.188, ülke içinde uyuşturucuyu satan, satışa arz eden, başkasına veren, sevk eden, nakleden, depolayan, satın alan, kabul eden veya bulunduran kişiye ticaret amacı varsa on yıldan az olmamak üzere hapis ve adli para cezası öngörür.
TCK m.191 kişisel kullanım amacıyla satın alma, kabul, bulundurma veya kullanmayı düzenler. İlk soruşturmada kural olarak beş yıl kamu davasının açılması ertelenir ve en az bir yıl denetimli serbestlik uygulanır.
Mahkemeler hangi ölçütlere bakar?#
- Maddenin çeşit ve toplam miktarı
- Çok sayıda satışa hazır küçük paket
- Hassas terazi ve paketleme malzemesi
- Mesaj, arama, para transferi ve müşteri anlatımı
- Maddenin evde mi, işyerinde mi, saklı depoda mı bulunduğu
- Kişinin kullanım beyanının tıbbi ve dosya verileriyle uyumu
Tek bir ölçüt otomatik sonuç doğurmaz. Şüpheden sanık yararlanır ilkesi gereğince ticaret amacı her türlü makul şüpheden uzak kanıtlanmalıdır.
Süre ve yargılama#
TCK m.188 kapsamındaki suç ağır ceza mahkemesinde; TCK m.191 kapsamındaki süreç ise kanundaki özel erteleme ve denetim düzeni içinde yürür. Suç tarihindeki kanun, sonraki lehe değişiklikler, arama-el koyma işlemlerinin hukuka uygunluğu ve madde analiz raporu ayrıca kontrol edilmelidir.
Uygulamalı örnek#
A'nın evinde tek paket içinde esrar, kendi kullanım aparatı ve reçeteli tedavi kayıtları bulunur; satış mesajı, terazi veya müşteri yoktur. Miktar günlük kullanıma göre yüksek görünse bile bu olgu tek başına ticareti ispatlamaz. Buna karşılık aynı miktarın elli eşit pakette, hassas terazi ve satış yazışmalarıyla bulunması nitelendirmeyi değiştirebilir.
Güncel ve dikkat çekici kararlar#
Yargıtay 10. CD, 14.06.2022, E.2019/8183, K.2022/7827#
Yaklaşık 960 gram esrar ticaret kabul edilmişti. Daire, miktarın somut dosyada kişisel kullanım sınırları içinde değerlendirilebileceğini ve satışa ilişkin kesin delil bulunmadığını belirterek mahkumiyeti bozdu. Karar, miktarın tek başına belirleyici olmadığını gösterir. Tam karar
Yargıtay 10. CD, 05.07.2022, E.2019/5732, K.2022/8738#
Sanıklarda madde ele geçirilmemiş, bazı maddeler analiz edilmemiş ve satış anlatımları kesin delille desteklenmemişti. Ticaret mahkumiyetleri yetersiz delil nedeniyle bozuldu; kişisel kullanım yönündeki olgular ayrıca değerlendirildi. Karar, madde tespiti ve aidiyetin varsayımla kurulamayacağını açıklar. Tam karar
Yargıtay 10. CD, 09.12.2025, E.2025/5763, K.2025/13050#
Uyuşturucu ticareti mahkumiyeti, dosyadaki delillerin suçun sübutuna yeterli görülmesiyle onandı. Kararın temyiz incelemesi, ticaret kastının yalnız sanığın “kullanıcıyım” savunmasıyla ortadan kalkmadığını gösterir. Somut delil bütünü belirleyicidir. Tam karar
Kararların soruya verdiği net cevap#
Kanunda “şu gramdan fazlası ticarettir” biçiminde sabit sınır yoktur. Miktar güçlü bir gösterge olabilir, fakat paketleme, satış iletişimi, para ve başkasına verme delilleriyle birlikte okunur. Ticaret amacı kesin kanıtlanamazsa daha ağır TCK m.188 uygulanamaz. Kullanıcı olduğunu söylemek de karşı deliller varken tek başına TCK m.191 sonucunu doğurmaz.
Okuyucu için yapılacaklar listesi#
- Arama ve el koyma tutanaklarını inceleyin.
- Maddenin net miktar ve analiz raporunu kontrol edin.
- Paketleme ve terazi bulgularını tek tek değerlendirin.
- Telefon ve banka kayıtlarının bağlamını çıkarın.
- Kullanım geçmişini nesnel kayıtlarla destekleyin.
Sık sorulan sorular#
Kaç gram uyuşturucu ticaret sayılır?#
Sabit kanuni gram sınırı yoktur; tüm deliller birlikte değerlendirilir.
Bir başkasına ücretsiz vermek ticaret midir?#
TCK m.188/3 “başkalarına verme” fiilini de kapsar; para alınması şart değildir.
TCK 191 mahkumiyet demek midir?#
İlk soruşturmada özel erteleme ve denetim süreci uygulanır; yükümlülükler ihlal edilmezse kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilir.
İlgili yazılara iç bağlantı önerileri#
- TCK 191 Denetimli Serbestlik İhlali
- “HAGB Şartları 2026”
- Banka Hesabını Başkasına Kullandırmak Suç mu?
Son hukuki kontrol tarihi: 8 Eylül 2026
Kaynakça#
- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu, m.188 ve m.191
- Yargıtay 10. CD, E.2019/8183, K.2022/7827
- Yargıtay 10. CD, E.2019/5732, K.2022/8738
- Yargıtay 10. CD, E.2025/5763, K.2025/13050
Bu metin genel hukuki bilgi amacıyla hazırlanmıştır. Somut uyuşmazlığın özellikleri, süreler ve başvuru yolu ayrıca değerlendirilmelidir.