Miras açıldıktan sonra mirasçı, paylaşılmamış terekenin tamamı veya bir kısmı üzerindeki miras payını başka bir mirasçıya ya da üçüncü kişiye devredebilir. Mirasçılar arasındaki devir sözleşmesi yazılı yapılmalıdır. Üçüncü kişiyle yapılan sözleşmenin geçerliliği noterlikçe düzenlenmesine bağlıdır; üçüncü kişi miras paylaşmasına katılmaz, yalnız paylaşma sonunda devreden mirasçıya özgülenecek değeri isteme hakkı kazanır.
Miras payı ile belirli maldaki hisse aynı şey değildir#
Ölümle birlikte birden çok mirasçı arasında terekenin tamamını kapsayan miras ortaklığı doğar. Paylaşma yapılmadan önce “miras payı”, tereke bütünündeki hak konumunu ifade eder. Mirasçı, “terekedeki evin şu odası” veya “arabanın kendi payına düşen yarısı” üzerinde tek başına bağımsız malik gibi tasarruf edemez.
Türk Medeni Kanunu m. 640 birlikte tasarruf ilkesini; m. 677 miras payı sözleşmesini düzenler. Tapuda paylı mülkiyete geçildikten sonraki taşınmaz payı satışı ise farklı hükümlere ve önalım hakkına tabi olabilir.
Başka mirasçıya devir nasıl yapılır?#
Terekenin tamamı veya bir kısmı üzerindeki miras payının mirasçılar arasında devri yazılı şekle bağlıdır. Kanun noterlikçe düzenleme şartı aramaz; ancak kapsam, bedel, ödeme, borçlar, vergiler ve teslim koşulları açık yazılmalıdır. Taşınmaz içeren paylaşma sözleşmesinin tapu tescili bakımından resmi şekil ve tescil gereklilikleri ayrıca dikkate alınır.
Sözleşmede yalnız “hakkımı kardeşime bıraktım” denmesi, hangi tereke ve hangi orandaki payın devredildiği konusunda yeni uyuşmazlık yaratabilir. Miras bırakan, ölüm tarihi, mirasçılık belgesi ve devir kapsamı tereddütsüz gösterilmelidir.
Üçüncü kişiye devirde noter şartı#
Türk Medeni Kanunu m. 677 uyarınca mirasçı olmayan üçüncü kişiyle sözleşme noterlikçe düzenlenmelidir. Noterde imza onayıyla yetinmek yerine “düzenleme şeklinde” sözleşme gerekir.
Üçüncü kişi bu sözleşmeyle mirasçı olmaz ve paylaşma masasına mirasçı sıfatıyla oturamaz. Paylaşma sonunda devreden mirasçıya kalan değerin kendisine verilmesini talep eden kişisel hak kazanır. Bu yapı, alıcı açısından paylaşmanın sonucu ve tereke borçları nedeniyle risk taşır.
Miras bırakan hayattayken pay satılabilir mi?#
Henüz açılmamış miras üzerinde, muhtemel mirasçı ile üçüncü kişi arasında miras bırakanın katılımı veya izni olmadan yapılan sözleşme geçerli değildir. Kişi hayattayken gelecekte kalması beklenen miras, açılmış tereke payı gibi serbestçe satılamaz. Bu konu Türk Medeni Kanunu m. 678 kapsamında ayrı şekil ve katılım koşullarına tabidir.
Borçlar ve vergi bakımından risk#
Miras payının devri, miras bırakanın borçları karşısındaki dış sorumluluğu her durumda otomatik sona erdirmez. Devir bedeli belirlenirken terekenin aktif ve pasifleri, devam eden davalar, vergi borçları ve reddi miras durumu araştırılmalıdır. Devir, vergi ve harç bakımından da işlemin niteliğine göre sonuç doğurur.
Süre, dava ve mahkeme#
Miras payı devrinin yapılması için özel bir hak düşürücü süre yoktur; ancak paylaşma tamamlanınca artık paylaşılmamış tereke payı değil, mirasçıya geçen belirli haklar söz konusudur. Sözleşmeden doğan ifa, geçersizlik, tapu tescili veya alacak taleplerinin görevli/yetkili mahkemesi ve zamanaşımı, talebin hukuki niteliğine göre değişir. Taşınmazın aynına ilişkin sonuç isteniyorsa taşınmazın bulunduğu yer; salt sözleşmesel alacakta genel görev ve yetki kuralları incelenir.
Uygulama örneği#
Dört kardeşten biri, paylaşılmamış terekedeki 1/4 miras payını diğer kardeşine bedelle devretmek isterse yazılı sözleşme yapılabilir. Aynı pay bir aile dışı yatırımcıya devredilecekse noterlikçe düzenleme gerekir. Yatırımcı, sözleşmeyle tapudaki evi hemen kendi adına tescil ettiremez veya miras paylaşmasına mirasçı gibi katılamaz; paylaşma sonunda devreden kişiye özgülenen değeri talep eder.
Kısa karar özeti#
Yargıtay 8. Hukuk Dairesi, 14.03.2014, E. 2013/1180, K. 2014/4275, miras payı devir sözleşmelerinin şekil şartını incelemiştir. Daire, mirasçılar arasında 12.07.1999 tarihli yazılı devir sözleşmesini geçerli kabul etmiştir. Terekeye göre üçüncü kişiyle yapılan 04.04.1998 tarihli adi yazılı sözleşmeyi ise resmi şekle uymadığı için geçersiz bulmuş ve hükmü onamıştır. Somut ilke, devralanın mirasçı olup olmamasının sözleşmenin şekil şartını değiştirmesidir.
Okuyucu için yapılacaklar listesi#
- Mirasın açılmış ve paylaşmanın tamamlanmamış olduğunu doğrulayın.
- Güncel mirasçılık belgesini alın.
- Devralanın mirasçı mı üçüncü kişi mi olduğunu belirleyin.
- Üçüncü kişiye devirde noterlikçe düzenleme şeklini kullanın.
- Belirli mal satışı ile tereke payı devrini ayırın.
- Aktif, borç, vergi ve devam eden dava listesini sözleşmeye ekleyin.
- Bedel ve ödeme yöntemini ispatlanabilir biçimde düzenleyin.
Sık sorulan sorular#
Kardeşe devir için noter zorunlu mu?#
TMK m. 677’ye göre mirasçılar arasındaki devirde yazılı şekil yeterlidir. Taşınmazın paylaşılması ve tescili gibi ek işlemler resmi şekil gerektirebilir.
Üçüncü kişi mirasçı olur mu?#
Hayır. Paylaşma sonunda devreden mirasçıya özgülenecek payı isteme hakkı kazanır.
Miras payını devreden kişi borçlardan kurtulur mu?#
Devir, tereke alacaklılarına karşı kanundan doğan sorumluluğu kendiliğinden kaldırmayabilir. Borçlar ayrıca düzenlenmelidir.
İç bağlantı önerileri#
- Miras Kalan Evde Bir Mirasçı Satışı İstemezse Ne Olur?
- Vefat Eden Kişinin Bankadaki Parası Nasıl Alınır?
- Reddi Miras Nasıl Yapılır?
Kaynakça#
- Türk Medeni Kanunu m. 640, 677 ve 678
- Yargıtay 8. HD, 14.03.2014, E. 2013/1180, K. 2014/4275 – tam metin YARGI PRO üzerinden doğrulandı.
Son hukuki kontrol tarihi: 1 Eylül 2026
Bu metin genel hukuki bilgi amacıyla hazırlanmıştır. Somut uyuşmazlığın özellikleri, süreler ve başvuru yolu ayrıca değerlendirilmelidir.